Update mei 2026: de budgetpolis bestaat officieel niet meer, maar de beperkingen zijn gebleven. Vier op de tien verzekerden met een goedkoop naturapolis-variant betalen bij voor niet-gecontracteerde zorg — zonder dat ze het weten. Dit artikel ontkracht het misverstand dat een wijkpolis of goedkope naturapolis altijd de goedkoopste keuze is, en laat zien wanneer je er wel en wanneer je er niet voor kiest.
| Huidige situatie | Actie | Besparing of risico/jaar |
|---|---|---|
| Naturapolis, niet-gecontracteerde specialist | Controleer contract vóór verwijzing | Voorkomt bijbetaling €200–600/jaar |
| Restitutiepolis €185/mnd | Stap over naar naturapolis als je gecontracteerd werkt | -€312 premie/jaar |
| GGZ via ongecontracteerde psycholoog | Kies gecontracteerde aanbieder of check restitutiepolis | Voorkomt bijbetaling tot 25% van behandelkosten |
Het misverstand: wijkpolis is altijd goedkoper
Jarenlang was de ‘wijkpolis’ het synoniem voor goedkoop verzekerd zijn. Maar in 2026 is de officieel zo genoemde budgetpolis afgeschaft — niet de beperkingen. De meeste goedkope naturalissen vergoeden niet-gecontracteerde zorg voor slechts 60–80% van het door de verzekeraar gehanteerde tarief (bron: consumentenbond.nl, ‘Vergoedingspercentages niet-gecontracteerde zorg 2026’). Dat klinkt abstract, maar in de praktijk betekent het: je betaalt het resterende 20–40% zelf.
Stel: je fysiotherapeut hanteert een tarief van €55 per sessie, maar jouw verzekeraar vergoedt maximaal €44 (80%). Je betaalt €11 per sessie zelf. Bij twaalf sessies per jaar is dat €132 eigen bijdrage — boven op het eigen risico van €385. Voor GGZ (geestelijke gezondheidszorg) en wijkverpleging geldt zelfs 75% als standaard bij niet-gecontracteerde zorg, zo blijkt uit de Consumentenbond-data voor 2026.
Hoe de bijbetaling werkt: een rekenvoorbeeld
Verzekeraar X heeft een naturapolis voor €142/maand. Verzekeraar Y een restitutiepolis voor €168/maand. Het verschil: €26/maand = €312/jaar. Klinkt als een makkelijke keuze voor de naturapolis. Maar:
- Je psycholoog is niet gecontracteerd bij verzekeraar X.
- Vergoedingspercentage bij verzekeraar X voor niet-gecontracteerde GGZ: 75%.
- Behandelkosten GGZ: €120 per sessie, 20 sessies per jaar = €2.400.
- Vergoeding verzekeraar X: €2.400 × 75% = €1.800. Bijbetaling: €600.
De naturapolis kost je netto €600 − €312 premievoordeel = €288 meer dan de restitutiepolis. Toch kiezen veel mensen de naturapolis puur op premievergelijking. Dat is precies het misverstand dat dit artikel wil doorbreken.
Wanneer kies je wel voor een naturapolis?
Een naturapolis is rationeel als je uitsluitend gebruik maakt van gecontracteerde zorgaanbieders. Dat geldt voor de meeste mensen met een vaste huisarts, een gecontracteerd ziekenhuis in de buurt en geen behoefte aan gespecialiseerde psychologische zorg.
Controleer vóór je keuze via de zorgzoeker van je verzekeraar:
- Heeft mijn huisarts een contract?
- Heeft het dichtstbijzijnde ziekenhuis een contract?
- Heeft mijn fysiotherapeut een contract?
- Als ik GGZ nodig heb: zijn er gecontracteerde aanbieders in mijn regio?
Als alle vier ‘ja’ zijn, dan is de naturapolis een prima keuze en bespaar je €200–400 per jaar op de premie ten opzichte van een restitutiepolis.
Wanneer kies je voor een restitutiepolis?
Een restitutiepolis vergoedt 100% van de rekening bij elke erkende zorgaanbieder in Nederland, ongeacht of er een contract is. Dat is relevant als:
- Je een specialist of psycholoog hebt die niet gecontracteerd is bij de goedkoopste opties.
- Je regelmatig reist of tijdelijk in het buitenland woont (restitutiepolis vergoedt ook buitenlandse zorg beter).
- Je grote vrijheid wilt in zorgkeuze zonder financieel risico.
- Je een chronische aandoening hebt waarvoor gespecialiseerde, soms ongecontracteerde zorgverleners het beste resultaat leveren.
Restitutiepolis-premies lagen in 2026 gemiddeld €20–30 per maand hoger dan vergelijkbare naturalissen. Bij één ongecontracteerde behandeling per jaar kan dat meerprijs snel verdwijnen.
GGZ: de vergeten valkuil in 2026
Geestelijke gezondheidszorg is in 2026 het grootste risicoveld voor naturapolis-verzekerden. De wachttijden bij gecontracteerde GGZ-aanbieders lopen op tot negen maanden in sommige regio’s. Veel verzekerden kiezen daardoor noodgedwongen voor een niet-gecontracteerde psycholoog. Bij een naturapolis betekent dat een vergoeding van slechts 75%.
Wie depressie, burn-out of angststoornissen behandelt, heeft vaak 20–40 sessies nodig. Bij €120 per sessie en 25% eigen bijdrage: €720–1.440 extra kosten per jaar. De Consumentenbond raadt aan om bij GGZ-klachten altijd eerst te controleren of er gecontracteerde zorg beschikbaar is, en zo niet, een restitutiepolis te overwegen bij de volgende overstap.
Bespaar-checklist
- Controleer alle vaste zorgaanbieders (huisarts, specialist, fysio, psycholoog) op gecontracteerde status via de zorgzoeker van je huidige verzekeraar.
- Bereken premievoordeel naturapolis vs. restitutiepolis over 12 maanden: is dat kleiner dan je verwachte bijbetalingen? Kies dan restitutiepolis.
- Voor GGZ-gebruikers: check wachttijden bij gecontracteerde aanbieders in jouw regio op zorgzoeker.nl — lange wachttijd = risico op bijbetaling.
- Vergelijk vergoedingspercentages voor niet-gecontracteerde zorg op consumentenbond.nl (‘Vergoedingspercentages niet-gecontracteerde zorg 2026’).
- Overweeg bij het overstapseizoen (november–december 2026) een restitutiepolis als je meer dan twee niet-gecontracteerde zorgaanbieders gebruikt.
- Let op combinatiepolis als tussenvorm: vergoedt sommige zorg 100% en andere zorg via naturavorm — vergelijk op keuze.nl.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen een wijkpolis en een naturapolis?
De term wijkpolis verwees naar een goedkoop naturapolis-variant die in bepaalde regio’s werd aangeboden. In 2026 bestaat de budgetpolis officieel niet meer, maar de beperkingen (lagere vergoeding bij niet-gecontracteerde zorg) zijn gebleven. Een naturapolis vergoedt niet-gecontracteerde zorg voor 60–80% van het tarief; een restitutiepolis vergoedt 100%.
Mag een verzekeraar me weigeren als ik wil overstappen?
Nee. Voor de basisverzekering geldt een acceptatieplicht. Je mag elk jaar overstappen, en de verzekeraar is verplicht je te accepteren. Dit geldt niet voor aanvullende verzekeringen. De overstapperiode loopt van 1 november tot 31 december 2026 voor ingangsdatum 1 januari 2027.
Vergoedt mijn naturapolis spoedeisende zorg bij niet-gecontracteerde aanbieders?
Ja. Bij spoedeisende zorg geldt altijd 100% vergoeding, ook bij een naturapolis. Het lagere vergoedingspercentage voor niet-gecontracteerde zorg geldt alleen bij geplande, electieve zorg. Controleer de polisvoorwaarden van je specifieke verzekeraar voor de precieze definitie van spoedeisende zorg.
Hoe controleer ik of mijn zorgaanbieder gecontracteerd is?
Elke verzekeraar heeft een zorgzoeker op zijn website. Je kunt zoeken op naam, type zorg of locatie. Controleer dit elk jaar opnieuw: contracten worden jaarlijks opnieuw onderhandeld en een aanbieder die in 2025 gecontracteerd was, kan dat in 2026 niet meer zijn.
Is een combinatiepolis een goed compromis?
Een combinatiepolis vergoedt een deel van de zorg via de naturavorm (gecontracteerde zorg 100%, niet-gecontracteerd lager) en een deel als restitutie. De premie ligt tussen naturapolis en restitutiepolis in. Het is een goed compromis als je voor sommige zorgvormen keuzevrijheid wilt maar voor andere altijd naar gecontracteerde aanbieders gaat. Vergelijk op keuze.nl.
Veelgestelde Vragen
De term wijkpolis verwees naar een goedkoop naturapolis-variant. In 2026 bestaat de budgetpolis officieel niet meer, maar de beperkingen zijn gebleven. Een naturapolis vergoedt niet-gecontracteerde zorg voor 60 tot 80 procent van het tarief. Een restitutiepolis vergoedt altijd 100 procent. Het premievoordeel van de naturapolis bedraagt gemiddeld 20 tot 30 euro per maand.
Nee. Voor de basisverzekering geldt een acceptatieplicht. Je mag elk jaar overstappen en de verzekeraar is verplicht je te accepteren. Dit geldt niet voor aanvullende verzekeringen. De overstapperiode loopt van 1 november tot 31 december 2026 voor ingangsdatum 1 januari 2027.
Ja. Bij spoedeisende zorg geldt altijd 100 procent vergoeding, ook bij een naturapolis. Het lagere vergoedingspercentage voor niet-gecontracteerde zorg geldt alleen bij geplande, electieve zorg. Controleer de polisvoorwaarden van je specifieke verzekeraar voor de precieze definitie van spoedeisende zorg.
Elke verzekeraar heeft een zorgzoeker op zijn website. Je kunt zoeken op naam, type zorg of locatie. Controleer dit elk jaar opnieuw: contracten worden jaarlijks opnieuw onderhandeld en een aanbieder die in 2025 gecontracteerd was, kan dat in 2026 niet meer zijn.
Een combinatiepolis vergoedt een deel van de zorg via de naturavorm en een deel als restitutie. De premie ligt tussen naturapolis en restitutiepolis in. Het is een goed compromis als je voor sommige zorgvormen keuzevrijheid wilt maar voor andere altijd naar gecontracteerde aanbieders gaat. Vergelijk aanbieders op keuze.nl.
